१. भावना र अभावनाको द्वन्द्व

अज्ञानी मनको स्वभाव नै कुनै न कुनै विचारमा अड्किनु हो:

• भावना (Positive Thinking/Attachment): "यो राम्रो छ, यो भगवान् हुन्, यो मेरो ध्यानको लक्ष्य हो।"
• अभावना (Negative Thinking/Aversion): "यो नराम्रो हो, यो संसार होइन, म यसलाई त्याग्छु, सबै शून्य हो।"
• अष्टावक्र भन्नुहुन्छ: दुवै अवस्थामा मनले केही न केही समातिरहेको छ (भावनाऽभावनासक्ता)। चाहे तपाईं डोरी समात्नुहोस् वा सुनको सिक्री, बाँधिनु त बाँधिनु नै हो।

२. 'स्वस्थस्यादृष्टिरूपिणी' — दृष्टिको पराकाष्ठा

ज्ञानीलाई यहाँ 'स्वस्थः' भनिएको छ— 'स्वे तिष्ठति इति स्वस्थः' अर्थात् जो आफ्नै वास्तविक आत्मस्वरूपमा स्थित छ।

• ऊ जब ध्यान गर्न योग्य एकमात्र सत्य— परब्रह्म (भाव्यम्) मा लीन हुन्छ, तब उसको बाहिरी द्वैत हेर्ने दृष्टि नै समाप्त हुन्छ।
• यसैलाई 'अदृष्टिरूपिणी' भनिएको छ:
  • यसको अर्थ अन्धो हुनु होइन; यसको अर्थ हो दृश्यलाई सत्य मानेर हेर्ने भ्रमको अन्त्य हुनु।
  • जब ऐना स्वयं प्रकाश बन्छ, तब ऐनामा देखिने प्रतिबिम्बहरूको कुनै अलग अस्तित्व रहँदैन।

३. दैनिक जीवनमा सम्यक् दृष्टि

• सकारात्मक र नकारात्मक दुवै प्रकारका मानसिक आग्रहहरूबाट माथि उठ्नुहोस्।
• संसारलाई हेर्दा 'मलाई के फाइदा वा घाटा हुन्छ' भनेर स्वार्थी दृष्टिले नहेर्नुहोस्।
• आफ्नो भित्री साक्षी भावलाई स्मरण गर्नुहोस् जहाँ न केही बन्ने कल्पना छ, न केही मेटाउने।

मनन सूत्र:
"हुनु र नहुनु मनका चश्मा हुन्; म त ती सबै चश्माहरू फुकालेर आफ्नै विशुद्ध आत्मप्रकाशमा स्थित छु।"