१. पन्ध्रौं अध्यायको महा-पूर्णाहुति: 'त्यजैव ध्यानम्'

यो श्लोक संसारका सबै धार्मिक र आध्यात्मिक परम्पराहरूलाई हल्लाइदिने सबैभन्दा शक्तिशाली गर्जना हो।
हरेक गुरुले भन्छन्: "ध्यान गर, घण्टौं आँखा चिम्ल, मन्त्र जप्।"
तर सद्गुरु अष्टावक्र भन्नुहुन्छ:

"त्यजैव ध्यानं सर्वत्र!"
अर्थात्, ध्यान गर्ने कसरत पनि पूरै छोडिदेऊ!

किन अष्टावक्रले यस्तो भन्नुभयो?
किनभने ध्यान कसले गर्छ?

• जबसम्म तपाईं ध्यान गर्न बस्नुहुन्छ, त्यहाँ एउटा अहङ्कार हुन्छ: "म ध्यान गरिरहेको छु, म साधक हुँ।"
• जबसम्म तपाईं प्रयास गर्नुहुन्छ, तबसम्म तपाईं आफूलाई अपूर्ण र बाँधिएको मान्नुहुन्छ।

तर सत्य के हो?
"आत्मा त्वं मुक्त एवासि!" — तिमी त जन्म-जन्मान्तरदेखि अहिले यसै क्षण पनि पूर्ण मुक्त छौ!
जो पहिलेदेखि नै मुक्त छ, उसले ध्यान गरेर नयाँ मुक्ति कसरी पाउँछ?

२. 'मा किञ्चिद्धृदि धारय' — हृदयलाई पूरै खाली गर

हृदयमा हामी के-के समातेर बस्छौं?

• पुराना दुःख र चोटहरू।
• भविष्यका महत्वाकांक्षाहरू।
• धार्मिक सिद्धान्त र पाण्डित्य।

अष्टावक्र भन्नुहुन्छ: ती कुनै पनि भारी हृदयमा नबोक। हृदयलाई ऐना जस्तै, आकाश जस्तै पूरै खाली र स्वच्छ बनाऊ।

३. 'किं विमृश्य करिष्यसि' — सोचविचारको अन्त्य

मनले सोच्छ: "म अझै गहिरिएर सोचूँ, म किताब पढूँ, म तर्क गरूँ।"
अष्टावक्र सोध्नुहुन्छ:
"सोचेर के पाउँछौ?

• सोच्ने काम मनको हो, र मन केवल भ्रमको संसारमा घुम्छ।
• आत्मा सोच्ने वस्तु होइन, आत्मा त सोच्ने मनलाई पनि हेर्ने साक्षी प्रकाश हो।"

त्यसैले सोचविचार बन्द गर, ध्यानको प्रयास पनि छोड, र आफ्नै नित्य-मुक्त, परमानन्द स्वरूप मा सहज विश्राम लेऊ!

मनन सूत्र:
"ध्यानको प्रयास छोड, हृदयलाई पूरै खाली गर; तिमी पहिलेदेखि नै मुक्त आत्मा हौ, अब थप सोचेर के नै पाउँछौ?"